Śladami Allena Ginsberga po Krakowie z Agatą Dutkowską

Magdalena Kowalik

Allen Ginsberg – postać nietuzinkowa i frapująca do dziś, kluczowe ogniwo amerykańskiej kontestacji lat sześćdziesiątych. Lider beatników i ikona kontrkultury. To właśnie on zainspirował Agatę Dutkowską do stworzenia projektu na konkurs Fresh Zone. Artystka udała się śladami poety po Krakowie, mieście, które Ginsberg odwiedził trzykrotnie, w latach sześćdziesiątych, osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych. Zderzenie tego charakterystycznego poety, otwarcie mówiącego o swej homoseksualnej orientacji seksualnej, z Krakowem stało się główną ideą przyświecającą projektowi Dutkowskiej.

Wydarzenie będzie miało charakter turystycznej wycieczki po mieście, zaś sama autorka wcieli się w rolę przewodniczki miejskiej. To zajęcie nie jest artystce obce, gdyż jako członkini grupy Insiders profesjonalnie zajmuje się oprowadzaniem po mieście alternatywnymi szlakami.

Projekt polega na intensywnym poszukiwaniu i eksploatowaniu wszelkich śladów Ginsberga, jakie odcisnęły się w pamięci mieszkańców, którzy spotkali się z nim w Krakowie. Zasłyszane historie, wywiady i wszelkie źródła pisane będą pomagały artystce w rekonstrukcji krakowskiej historii Ginsberga, ale równie ważne jest rozpoznanie mitów, które krążą wokół jego legendarnych pobytów w Krakowie. Na kanwie tych opowieści artystka ułoży narrację, która łączyć będzie prawdę z fikcją.

Wyniki swoich poszukiwań Agata Dutkowska zaprezentuje podczas historycznych wycieczek. Oprowadzanie będzie miało charakter autonomicznej wypowiedzi artystycznej, która jedynie luźno nawiązuje do formy, jaką jest turystyczna wycieczka po mieście.

Nie jest to pierwsza interwencja artystyczna Agaty Dutkowskiej w przestrzeń miejską. W sztandarowym mieście włoskiego renesansu  – Florencji, artystka ustawiła tabliczki z propozycjami, co robić z własnym ciałem, czekając w długiej kolejce do Dawida Michała Anioła. Realizacja ta komentowała rzeczywistość, w której by dotrzeć do dzieła sztuki trzeba poświęcić mnóstwo czasu, czasu który umyka. Instalacja ta proponowała łącznik pomiędzy czekaniem na sztukę, a jej kontemplowaniem. Łącznik, który sam stał się symulakrem sztuki.

Zainteresowanie artystki Krakowem nie ogranicza się do alternatywnych spacerów i Ginsberga.  Zainteresowały ją również znikające pozostałości kultury żydowskiej.  Dlatego też wynajęła na terenie krakowskiego Zabłocia – miejsca bardzo modnego, przeżywającego ostatnio  renesans – pracownię, z której obserwować będzie mieszkańców nowego osiedla Garden Residence.

Film prezentujący fragment performance’u dostępny jest na serwisie youtube: http://www.youtube.com/watch?v=EuDEN1prYv0&feature=related

Agata Dutkowska – absolwentka socjologii na Uniwersytecie Jagiellońskim oraz studentka intermediów na ASP. Tworzy cykle fotograficzne poświęcone estetyce śladów i napisów na murach. Fascynuje się miastem, a szczególnie historią Krakowa i jej nowymi interpretacjami, co zaowocowało pomysłem eksploracji nowych ścieżek turystycznych. Należy do grupy przewodników Insiders, działała również w grupie Pifpaf – anarchoartystycznej formacji zajmującej się interwencjami w przestrzeni publicznej.

Kiedyś uważała, że organizowanie pikników na rondach i subvertising są najlepszą strategią na przeżycie w mieście. Ostatnio szczególnie interesuje ją zjawisko amnezji w kontekście miasta – fakt, że pewne składowe swojej kultury miasto wchłania i oddaje w przetworzonej postaci jako wytwór kultury, częstokroć jednak przetrawia je i zapomina o darczyńcach. To właśnie fascynuje artystkę – zapomniane fakty miasta i ich reinterpretacja. Inspiracji szuka szczególnie w krajach byłego ZSRR, pełnego tropów kulturowych, również prowadząc warsztaty dotyczące korzeni i pamięci.